• Masallıda çox zəhmətkeş, vətənpərvər, həqiqi Azərbaycan vətəndaşları yaşayır...
  • Heydər Əliyev
  • RU
  • EN
  • » » 20 noyabr-Ağdam şəhəri günüdür

    20 noyabr-Ağdam şəhəri günüdür

                 
    Ağdam rayonu 1930-cu ildə yaradılıb. Sahəsi 1094 kvadrat km olan rayonun relyefi əsasən düzənlik, qismən dağlıqdır. Ağdam rayonu Azərbaycanın qədim, füsunkar təbiətli torpağı olan Qarabağın mərkəzində – Qarabağ dağ silsiləsinin şimal-şərq ətəklərində, Kür-Araz ovalığının qərbində yerləşir.
           
     “Ağdam” sözü qədim türk dilində “kiçik qala” deməkdir. Uzaq keçmişdə bu ərazidə yaşamış türkdilli qəbilələr özlərini müdafiə etmək üçün əsasən kiçik qalalar tikirdilər. XVIII əsrin birinci yarısında Qarabağlı Pənahəli xan bu şəhərdə özü üçün ağ daşdan imarət tikdirmək barədə əmr verib. Həmin imarət uzun müddət ətraf kəndlərin sakinləri üçün bir növ oriyentirə çevrilib. Bu mənada “Ağdam” – günəş şüaları ilə nurlanmış işıqlı, ağ ev deməkdir.
               
    Rayonun ərazisində XX əsrin 50-ci illərindən başlayaraq aparılan arxeoloji tədqiqat işləri zamanı məlum olmuşdur ki, Ağdamın ərazisi qədim insanların yaşayış məskənlərindən biridir. Arxeoloji tədqiqatlar nəticəsində müəyyən oldu ki, ilk qədim insanlar rayon ərazisində altı-səkkiz min il bundan əvvəl, yəni, Eneolit dövründə (e.ə. IV-VI minilliyi əhatə edir, “misdaş” dövrü adlanır) yaşamış, qədim əkinçilik və maldarlıq mədəniyyətinə bələd olmuşlar. Burdan tapılan taxıl və üzüm dənələri bir daha sübut etmişdir ki, yerli əhali oturaq həyat keçirmiş və yüksək əkinçilik mədəniyyətinə malik olmuşdur. Arxeoloqlar Üzərriktəpədə apardıqları tədqiqatlar nəticəsində tapılan maddi-mədəniyyət qalıqlarına əsaslanaraq qeyd edirlər ki, bura Qafqazda ilk şəhər tipli yaşayış məskəni və Zaqafqaziyada ən zəngin abidələri olan yerlərdən biri olmuşdur.
               
    Ağdam uğrunda 42 gün davam edən döyüş 1993-cü il 23 iyul tarixində Ağdam ərazisinin 73 faizinin işğalı ilə bitdi. Ərazisi 1094 kvadrat kilometr olan Ağdamın 882 kvadrat kilometri, rayon mərkəzi ilə birgə 90 kəndi işğal olunmuş, işğal nəticəsində 128 min insan məcburi köçkün həyatını yaşamağa məcbur olub. İşğal nəticəsində Ağdam rayonunun 38 kolxozu, 12 sənaye obyekti, 74 məktəbi, 271 mədəniyyət evi, bütün dünyada yeganə olan Çörək muzeyi, 67 idarə və 99 klubu düşmən əlinə keçmişdir. Ağdam uğrunda gedən döyüşlər zamanı 6 mindən artıq insan şəhid olmuş, minlərlə insan yaralanmış, əhali öz doğma ev-eşiyindən qovularaq məcburi köçkün kimi Azərbaycanın 59 rayonunun 875 yaşayış məntəqəsində məskunlaşmışdır.
                 
    Ağdamın işğalı ilə bağlı dünya ictimaiyyəti yekdil mövqe ifadə etdi. ATƏT-in Minsk qrupunun 9 ölkəsi adından bu “hücum qətiyyətlə pislənmiş”, “işğal olunmuş ərazilərdən qoşunların çıxarılmasına çağırış etmişdir”. 1993-cü il 29 iyul tarixində BMT-nin Təhlükəsizlik Şurası 853 saylı qətnaməni qəbul edib. Orada da “işğalçı qüvvələrin Ağdam rayonu və digər işğal edilmiş Azərbaycan ərazilərindən dərhal, tam və qeyd-şərtsiz çıxarılması” tələb edildi. Lakin Ermənistan tərəfi beynəlxalq qanunlara tabe olmaqdan yayındı.
                 
    İşğalçı Ermənistan Cenevrə Konvensiyaları ilə üzərinə düşən öhdəliklərini kobud şəkildə pozaraq, Ağdam rayonunda coğrafi adların dəyişdirilməsi, oradakı mülkiyyətin talan edilməsi və ərazilərin yandırılması kimi qeyri-qanuni əməllər törədib. Ümumiyyətlə, Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal olunmuş rayonların azərbaycanlı sakinlərinə qarşı etnik təmizləmənin törədilməsi Ermənistanın əsl niyyətinin hərbi təcavüz və işğal yolu ərazi əldə edilməsi olduğunu qabarıq şəkildə nümayiş etdirir.
             
     Azərbaycan müharibəni həm döyüş meydanında, həm siyasi müstəvidə qazanıb. Vətən müharibəsində əldə etdiyimiz qələbə nəticəsində imzalanmış üçtərəfli bəyanata əsasən, noyabrın 20-də Ağdam rayonunun işğal olunmuş ərazisi Azərbaycana təhvil verilib və bununla da əsaslı şəkildə insan tələfatının qarşısı alınıb.

               
    2020-ci il noyabrın 26-da “Ağdamın azad olunmasına görə” medal təsis edildi. Müzəffər Ali Baş Komandan, Prezident İlham Əliyevin sərəncamları ilə Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin 5790 hərbi qulluqçusu “Ağdamın azad olunmasına görə” medalı ilə təltif olunmuşdur. Ağdamı xarici və yerli jurnalistlər Qafqazın Xirosiması adlandırıblar. İşğaldan azad olunmuş Ağdam erməni vandalizmin şahididir. Ermənistan qəsdən mədəni və dini abidələrimzi vandalizmə məruz qoymuş, təhqir və qarət etmişdir. Prezident İlham Əliyevin 31 iyul 2023-cü il tarixli Sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikasının işğaldan azad edilmiş əraziləri üzrə şəhər günləri təsis edilmişdir. Sözügedən Sərəncama əsasən 20 noyabr Ağdam şəhəri günü kimi müəyyən olub.


             
    Ülvi Rufullayev,
    Binə Xocavar kəndi.




    "Yeni həyat" qəzeti,
    www.yeniheyet.az

    шаблоны для dle 11.2
    DİGƏR XƏBƏRLƏR
    XƏBƏR LENTİ
    1. 15:38 Masallıda “Heydər Əliyev siyasəti, onun siyasi irsi xalqımızın milli sərvətidir” mövzusunda tədbir
    2. 15:15 Masallı rayonunda “Heydər Əliyev və statistika” mövzusunda tədbir keçirilib
    3. 16:25 Masallıda “Korrupsiyaya qarşı mübarizənin gücləndirilməsi” mövzusunda tədbir
    4. 21:00 “Hamilə qadınların sağlam qidalanması” mövzusunda maarifləndirici görüş
    5. 19:00 Masallıda “Beynəlxalq əlillər günü” münasibətilə əlillər ziyarət olundu
    6. 23:00 “Biz sağlam həyat tərzi seçirik, narkotiklərə yox deyirik” adlı maarifləndirici tədbir
    7. 18:19 Ərkivan qəsəbəsində, Bağlakücədə mərasim evi istifadəyə verilib
    8. 11:10 İlham Əliyev bu tarixdə Sankt-Peterburqa gedəcək
    9. 11:07 Şəhid ailələri və müharibə əlillərinə 250 mənzil verildi
    10. 15:01 Masallıda 2023-cü ilin dekabr ayına olan səyyar görüş - qəbulları barədə
    11. 09:53 Beynəlxalq axtarışda olan şəxs Livanda tutularaq Azərbaycana ekstradisiya edilib
    12. 09:40 Zirvə görüşü ölkələrimiz arasında iqtisadi əməkdaşlığın daha geniş formatda inkişafına yol açacaq
    13. 18:38 Baş Prokurorluq: 378 ədəd ağacın qanunsuz kəsilməsi ilə bağlı cinayət işi başlanılıb
    14. 18:35 Yaxın gələcəkdə təbii fəlakətlərin sayı artacaq
    15. 18:27 Azad olunmuş ərazilərdə karbon neytrallığı zonasının yaradılması əsas hədəflərdən biridir
    16. 18:20 Qarabağ Universiteti yaradılır
    17. 17:00 İştirak etdiyi bütün beynəlxalq platformalarda Azərbaycan ən fəal mövqelərdən çıxış edir
    18. 13:00 Baş nazirdən dərman vasitələri ilə bağlı qərar
    19. 22:30 Bakıda –SPECA-nın iştirakçı ölkələrinin dövlət və hökumət başçılarının Zirvə görüşü keçrilmişdir
    20. 09:25 İraq və Azərbaycan İslam Əməkdaşlıq Təşkilatında hər zaman bir-birinı dəstəkləyir
    21. 09:06 25 Noyabr - Kəlbəcər Şəhəri Günüdür
    22. 23:00 Prezident İlham Əliyevin SPECA-nın açlışında çıxış etmişdir.
    23. 18:30 İraq və Azərbaycan beynəlxalq təsisatlarda hər zaman həmrəylik nümayiş etdirir
    24. 10:00 25 noyabr-Kəlbəcər şəhər günü
    25. 23:00 İraq və Azərbaycan müxtəlif beynəlxalq təsisatlarda hər zaman həmrəylik nümayiş etdirir
    26. 19:30 Zəngin təbiətli Kəlbəcər
    27. 23:00 Kəlbəcər – erməni vəhşiliklərinin daha bir şahidi
    28. 20:01 Masallıda “uşaqların sağlam və rasional qidalanması” mövzusunda tədbir
    29. 19:41 Rusiyada Atropatena dövrünə aid küp qəbir haqqında məqalə çap olunub
    30. 20:57 RİH Başçısı 23.11.2023-cü il tarixdə Çaxırlı ərazisinin sakinləri ilə görüşdü
    31. 20:51 Masallıda azad olunmuş Şəhərlərin Günü münasibəti ilə ümumrayon tədbiri
    32. 20:49 Ninalov kəndində yeni çəkilmiş qaz xəttinin açılışı mərasimi
    33. 20:46 RİH Başçısı 21.11.2023-cü il tarixdə Təzəkənd ərazisinin sakinləri ilə görüşdü
    34. 14:17 Yeni Azərbaycan Partiyasının konfransı
    35. 14:14 Azərbaycanı inkişafına aparan yol
    36. 14:28 20 noyabr-Ağdam şəhəri günüdür
    37. 23:00 Ülu öndərin siyasi kursunu davam etdirən Yeni Azərbaycan Partiyası
    38. 21:30 “Ağdam” – işıqlı şəhər
    39. 23:30 Heydər Əliyev siyasi kursunu davam etdirən Yeni Azərbaycan Partiyası
    40. 15:19 20 noyabr Ağdam şəhəri günüdür
    «    Dekabr 2023    »
    BeÇaÇCaCŞB
     123
    45678910
    11121314151617
    18192021222324
    25262728293031
    DÜNYA XƏBƏRLƏRİ