• Masallıda çox zəhmətkeş, vətənpərvər, həqiqi Azərbaycan vətəndaşları yaşayır...
  • Heydər Əliyev
  • RU
  • EN
  • » » Masallıda 31 mart soyqırımı qurbanları anıldı

    Masallıda 31 mart soyqırımı qurbanları anıldı

    Masallıda 31 mart soyqırımı qurbanları anıldı

    Martın 30-da Masallı şəhər Heydər Əliyev Mərkəzində “31 Mart Azərbaycanlıların soyqırımı günü”nə həsr olunmuş anım tədbiri keçirilib.
    Tədbirdə Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısının müavini Nəsir Muxtarlı, hüquq-mühafizə orqanları rəhbərləri, rayonun veteranları, ağsaqqal və ziyalıları iştirak ediblər.
    Əvvəlcə soyqırımı qurbanlarının xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.
    Tədbiri giriş sözü ilə Masallı Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Nəsir Muxtarlı açaraq qeyd edib ki, iki əsrdir mənfur erməni xisləti ilə üz-üzə qalmağımız, ermənilərin Azərbaycanlılara qarşı kütləvi qırğınların həmin vaxtdan bu günümüzə kimi davam etməkdə olmasıdır. Azərbaycanlılara qarşı əsrlərlə davam edən soyqırım nəticəsində yüzlərlə yaşayış məntəqəsi yerlə-yeksan edilib, minlərlə azərbaycanlı qəddarlıqla qətlə yetirilib. Rusiya ilə İran arasında gedən iki müharibənin (1804-1813, 1826-1828) sonunda imzalanmış “Gülüstan” (12 oktyabr 1813-cü il) və “Türkmənçay” (10 fevral 1828-ci il) müqavilələri Azərbaycanın parçalanmasına gətirib çıxarmışdır. Azərbaycanın şimalı Rusiyanın, cənubu isə İranın idarəçiliyinə keçmişdir. 1905-1906-cı illərdə İrəvan və Gəncə quberniyalarının 200, Şuşa, Cəbrayıl və Zəngəzurun 75 azərbaycanlı kəndini ermənilər talan ediblər. 1918-ci ilin mart-aprel aylarında isə qanlı hadisələr zirvə nöqtəsinə çatıb. Azərbaycanlıların soyqırımı xüsusi qəddarlıqla Bakı, Şamaxı, Quba, Qarabağ, Zəngəzur, Naxçıvan, Lənkəran və digər ərazilərdə həyata keçirilib. 1918-ci ilin mart-aprelində Bakı, Şamaxı, Quba, Muğan və Lənkəranda ermənilər 30 mindən çox azərbaycanlını qətlə yetirmiş, 10 minlərlə insanı öz torpaqlarından qovmuşdur. Təkcə Bakıda 10 minə yaxın azərbaycanlı xüsusi qəddarlıqla öldürülüb, Şamaxıda 58 kənd dağıdılmış, 7 min nəfər (1653 qadın, 965 uşaq) məhv edilmişdir. Quba ərazisində 122, Qarabağın dağlıq hissəsində 150, Zəngəzurda 115, İrəvan quberniyasında 211, Qars əyalətində 92 kənd yerlə yeksan olunmuş, əhali üzərində yaş və cinsə məhəl qoymadan qətliam həyata keçirilmişdir. İrəvanda – azərbaycanlıların bu tarixi şəhərində və onun ətrafında qısa zaman ərzində 88 kənd dağıdılıb, 1920 ev yandırılıb, 131 min 970 nəfər isə öldürülüb.
    Mahmudavar kənd tam orta məktəbinin tarix müəllimi Qumru Əhmədov soyqırım gününün hərtərəfli təhlilini əks etdirən məruzə ilə çıxış edib. Natiq bildirib ki, erməni Avetisov və Əmiryan Muğan kəndlərinə qənim kəsilmişdi. Avetisovun qoşunu əvvəlki kimi xalqı soyub talamaqda və müsəlmanları qətl, qarət etməkdə davam edirdilər. Adamlar günahsız həbs edilirdi. Silahlı erməni və rus dəstələri qaçaqlara kömək etməkdə şübhəli bilinən Muğan kəndlərinə fasiləsiz hücumlar edirdilər. Ciddi axtarışdan sonra ev sahibləri öldürülür, mal-qara və qiymətli ev əşyaları daşınıb aparılırdı. Xırmandalı, Kürdəbaz, Qədirli, Qarğalıq, Həsənli, Məmmədxanlı, Hacıtəpə ermənilər tərəfindən dönə-dönə yandırılan kəndlər idi. Alışanlı, Xıl, Yeddioymaq kəndlərində olan əkin yerləri də müsəlmanların əlindən alınaraq ruslara verilmişdi. Yerli əhali torpaqsız qalmışdı. Muğana tərəf hərəkət edən rus əsgərləri ilə əlbir hərəkət edən ermənilər Göytəpə (Prişib) ilə Astaranı birləşdirən “Poçt yolu” ətrafında yerləşən Muğan kəndlərini qarət və talan etməyə üstünlük verirlər. Xırmandalı, Həsənli, Məmmədxanlı kəndlərindən toplanmış bir dəstə könüllü də onları tərksilah etmək, əmlaklarını, silah və hərbi sursatlarını ələ keçirmək üçün Kalinovkanın (Viləş) yaxınlığından keçən Viləş çayının sahilində döyüş mövqeyi tuturlar. Ruslarla əlbir hərəkət edən erməni silahlıları müsəlmanlardan intiqam almaq məqsədi ilə Yeddioymaq kəndindən tutmuş “Poçt yolu” boyunca Prişibə tərəf və şimala doğru 23-dən artıq Muğan kəndlərinin dinc əhalisinə qarşı soyqırım təşkil edirlər. Yeddioymaq kəndi yandırılır, kənd sakinləri işgəncəyə məruz qalır. Kəndin məscidi toplardan atılan mərmi ilə dağıdılır. Erməni-rus əsgərləri Məmmədxanlı və Həsənli, Malakana hücum çəkib kəndləri çapıb talayırlar. Məmmədxanlı və Həsənli kəndlərinə soxulan erməni silahlı dəstələri müsəlmanlar arasında axtarış və həbslərə başlayır. Bir neçə günahsız ailə öldürülür. Faciənin təşkilatçısı kimi İsa Həsən oğlu həbs olunur. Onu atın quyruğuna bağlayıb sürüyür və yarıcan halda Prişib polkuna təhvil verirlər. Avetisovun əsgərlərinin müsəlmanlara qarşı etdikləri vəhşilik və zülümlər sayəsində Muğan kəndlərində həyat sönmüş, insan yaşamayan ölü kənd olmuşdu. Bütün Azərbaycanı əhatə edən və erməni vəhşiliyini özündə əks etdirən mart faciəsi azərbaycanlılara qarşı törədilmiş soyqırım siyasətinin tərkib hissəsidir. Azərbaycanın Cənub bölgəsində həyata keçirilmiş bu soyqırımın bir sıra özünəməxsusluqları da var idi. Belə ki Cənub bölgəsində bu soyqırım hələ 1918-ci ilin yanvar ayından başlamış və 1919-cu ilin avqustuna kimi, yəni Cənubda Cümhuriyyətin bərqərar olamasına kimi davam etmişdir. Tarix alimi Mürvət Abbasoun tədqiqinə görə bu faciə xalq arasında “Qaça-qaç” kimi tanınan məxsusi adla yadda qalmaqdadır.
    Digər çıxış edənlər ermənilərin yüzillər boyu xalqımıza qarşı törətdikləri cinayətlər, soyqırımlar barədə geniş məlumat veriblər.
    Məruzə ətrafında müzakirələrdə Böyük Kolatan kənd tam orta məktəbin veteran müəllimi Xanhüseyn Musayev, həftəlik "Yeni həyat" qəzetinin baş ədəbi işçisi Akif Ağayev, Masallı Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyinin direktoru, Əməkdar mədəniyyət işçisi Əntiqə Tağıyea, Masallı Dövlət Regional Kollecinin tarix müəllimi İradə İmanbəyli çıxış edərək, erməni vandallarının törətdiyi fəlakətlərdən danışıblar. Xüsusi vurğulanıb ki, 26 mart 1998-ci ildə Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin "31 Mart Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü" kimi qeyd olunması üçün imzaladığı xüsusi fərman bu faciəyə verilən tutarlı siyasi qiymətdir.
    Tədbiri Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısının müavini Nəsir Muxtarlı yekunlaşdırıb.



     
     
    “Yeni həyat”,
    www.yeniheyet.az шаблоны для dle 11.2
    DİGƏR XƏBƏRLƏR
    XƏBƏR LENTİ
    1. 15:00 Masallının Lürən kəndində yeni tibb məntəqəsi açılışı
    2. 14:50 Masallıda tibb işçilərinin peşə bayramı qeyd olunub
    3. 12:57 “Masallı” komandası Topaz Futbol Festivalının regional turnirinin ikinci mükafatını qazanıb
    4. 18:34 Masallı rayonunun ümumtəhsil məktəblərində "Son zəng" tədbirləri keçirilib
    5. 13:21 Masallıda Milli Qurtuluş Günü qeyd edilib
    6. 15:20 Masallı RİH başçısının Musakücə ərazisində səyyar-görüş qəbulu
    7. 16:51 Çexiyalı alimlər Masallıda
    8. 16:30 Masallı məktəbliləri respublika yaradıcılıq festivalının qalibləri sırasında
    9. 16:09 Masallıda qarışıq döyüş növləri üzrə açıq rayon birinciliyi keçirilib
    10. 16:02 Masallıda cüdo üzrə açıq rayon birinciliyi keçirilib
    11. 15:41 Masallı RİH başçısının Yeyənkənd ərazisində səyyar-görüş qəbulu
    12. 15:18 Aqillik zirvəsində
    13. 16:54 Masallıdakı xeyriyyə aksiyasında 30 uşaq sünnət olunub
    14. 16:38 Masallıda 246 nəfərə hüquqi yardım göstərilib
    15. 15:46 Cənub bölgəsinin ən yaşlı sakini 104 yaşında
    16. 15:43 Masallının "Günərzi" mərkəzi maraqlı tədbirlər təşkil edir
    17. 16:21 Masallıda, Bədəlan kənd tam orta məktəbində "Açıq dərs" ulu öndərə həsr edilib
    18. 19:02 Prezident İlham Əliyev Ramazan bayramı münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik edib
    19. 15:56 Masallıda könüllülərlə növbəti görüş keçirilib
    20. 16:48 Masallıda Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü qeyd olunub
    21. 17:57 Bilik yarışı üzrə Masallı rayon birinciliyi keçirilib
    22. 16:57 Masallıda “Nəsimi irsi” mövzusunda tədbir keçirilib
    23. 20:32 Buraxılış imtahanında ən yüksək bal toplayan Masallı məktəblisi
    24. 14:54 Masallı RİH başçısının Tüklə inzibati ərazi dairəsi üzrə nümayəndəliyində səyyar-görüş qəbulu
    25. 23:10 Masallı məktəbliləri Respublika fənn olimpiadalarının qızıl və bürünc medalına layiq görülüb
    26. 21:31 Energetika nazirinin müavini Masallıda vətəndaşları qəbul edib
    27. 21:21 Masallıda Respublika Günü qeyd olunub
    28. 16:07 VII “Zirvə Oyunları”nda Masallı idmançıları 3 növ üzrə 7 medal qazanıblar
    29. 17:18 Gənclər və idman naziri Masallıda vətəndaşları qəbul edib
    30. 17:10 Masallı, Yardımlı və Cəlilabad təhsil şöbələri müdirlərinin hesabatları dinlənilib
    31. 22:30 Masallıda tanınmış tarixçi alim, yazıçı-publisist Musa Quluzadənin 80 illik yubileyi qeyd edilib
    32. 15:39 Masallı rayon Mərkəzi kitabxanasında İmadəddin Nəsiminin 650 illik yubileyi münasibətilə tədbir keçirilb
    33. 12:33 Masallı Dövlət Regional Kollecində “Sağlam gəncliyimiz” adlı maarifləndirici konfrans keçirilib
    34. 12:23 Masallı Dövlət Regional Kollecində “Sağlam gəncliyimiz” adlı maarifləndirici konfrans keçirilib
    35. 23:49 Masallıda BMT-nin İnkişaf Proqramının nümayəndələri ilə görüş keçirilib
    36. 22:19 Tanınmış jurnalist Rəsul Rzayev doğum günündə yad edildi
    37. 14:06 DQİDK Masallıda "Dünyəvi dövlətdə din və təhsil” mövzusunda seminar-treninq keçib
    38. 10:45 Xoşbəxt Yusifzadəyə Heydər Əliyev Mükafatı verilib
    39. 13:51 YAP Masallı rayon təşkilatı Gənclər Birliyinin V hesabat-seçki konfransı keçirilib
    40. 18:21 Masallıda mini-futbol üzrə rayon birinciliyinə yekun vurulub
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
      Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası   Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada Ətraflı oxu
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
      Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası   Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada Ətraflı oxu
    Masallı turizm mərkəzinə çevrilir
    Masallı turizm mərkəzinə çevrilir
     Masallı turizm mərkəzinə çevrilir İstisuda müalicəvi turizm şəhərciyinin salınması təkcə rayonu yox, bölgəni böyük mərkəzə Ətraflı oxu
    Azərbaycanın koloritli kəndlərinə getməyinə dəyər - Qızılağac və Masallının digər kəndləri
    Azərbaycanın koloritli kəndlərinə getməyinə dəyər - Qızılağac və Masallının digər kəndləri
    Azərbaycanın koloritli kəndlərinə getməyinə dəyər   Qızılağac və Masallının digər kəndləri   Azərbaycana gələn turistlər maraqlı Ətraflı oxu
    Bütün xəbərlər
    «    İyun 2019    »
    BeÇaÇCaCŞB
     12
    3456789
    10111213141516
    17181920212223
    24252627282930
    DÜNYA XƏBƏRLƏRİ