• Masallıda çox zəhmətkeş, vətənpərvər, həqiqi Azərbaycan vətəndaşları yaşayır...
  • Heydər Əliyev
  • RU
  • EN
  • » » Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası

    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası

    • 10-02-2018, 15:11
    • Turizm
    • 0
    • 3 022
     
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası

     
    Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada əsl Azərbaycan yeməkləri çoxmillətli ölkəmizin mətbəxi ilə harmoniya yaradır. Bu dəfə biz qədim Şamaxı, habelə ləzgilərin və talışların yaşadıqları Qusar və Masallı regionlarının kulinariya xüsusiyyətləri ilə tanış olacağıq.

    Şamaxı – 290 növ təam
     
    Şamaxı kulinariyası plovun 46, dolmanın 14, kababın 16, qutabın 12 növü ilə çox zəngin və məşhurdur. Şamaxı mətbəxinin zənginliyini nümayiş etdirmək üçün tarixdən bir faktı xatırlamaq kifayətdir. 1662-ci ildə məşhur ingilis səyyahı və taciri Antoni Cenkinson Şirvan hökmdarı Abdulla Xan Ustaclıya qonaq olarkən milli mətbəxin çeşidinə heyran qalmışdı. Xan onu nahara dəvət etmiş, süfrəyə 290 adda milli isti və soyuq yemək, salat, qəlyanaltı və çərəz düzülmüşdü.
    Bu gün Şamaxıda ən geniş yayılan milli xörəklər şüyüdplov, parçabozbaş, yarpaq dolması, səbzi və müxtəlif növ kabablardır. Desert üçün sizə keşniş toxumları qatılmış limon şərbəti və boşqabda sucuq veriləcək. Sucuq buğda nişastasına şəkər, qoz və meşə fındığı əlavə edilməklə hazırlanır.

    Qusar – piçekar, xran fu və skan
     
    Azərbaycanın Qusar rayonunda yaşayan ləzgilər qədim tarixi və zəngin mətbəxi ilə məşhurdur. Qusar rayonunun hər kafesində, eləcə də ləzgilərin yaşadığı digər regionlarda siz piçekar, aluqu və ya şakuku sifariş verə bilərsiniz.
    Qoyun və ya mal ətindən hazırlanmış sulu yemək sizə xüsusi ləzgi sobasında (xərək və ya xar) bişirilmiş çörək – xran fu ilə veriləcək. Azərbaycan təndirini xatırladan bu soba ondan fərqli olaraq dördkünc formadadır. Özü də bu sobada təkcə çörək deyil, ləzgi mətbəxinin digər xəmir xörəkləri də bişirilir.
    Xərəkdə bişirilmiş çörək otaq temperaturunda 7 gün, soyuducuda isə 15-20 gün və daha çox qalır. Hazır xəmiri kiçik kündələrə bölüb yayır, xəmirə istinin daxil olması, tez bişməsi və xüsusi forma alması üçün onu quş lələkləri ilə deşirlər. Çörək sobada beş dəqiqə bişirilir. Bəzən çörəyi xərəkdən tam bişməmiş çıxarır, üstünə pendir və yumurta (“ləzgi pastası”) çəkir və bir neçə dəqiqə yenidən bişməyə qoyurlar.
    Bu yerlərdə, həmçinin ləzgi qutabı – afar bişirilir. Xəmirdən nazik yuxa (lavaş) yayılır, içinə həyətyanı sahədən və dağlardan yığılmış xırda göyərti, bərk pendir, şor qarışığı qoyulur, üstünə daha bir yuxa çəkirlər. Xərəkdə bişirilən afar bənzərsiz dadı ilə seçilir.
    Ləzgi mətbəxinin ən məşhur yeməyi olan skanı da xərəkdə bişirirlər. Yağda yoğurulmuş xəmirdən kündə kəsilir, açılır və dərin tavaya salınır. İçinə yağda qızardılmış qiymə və xırda doğranmış kartof qoyulur. Üstünə bir qat lavaş əlavə olunur və xərəkdə bir saat bişirilir. İnqrediyentlər müxtəlif, o cümlədən pendir və toyuq əti ola bilər. İstənilən halda skan çox ləzzətli olur!

    Masallı – aş, lökü və ləvəngi

       
    Azərbaycanın cənubunda yerləşən Masallı rayonu əhalisinin əksəriyyəti qonşu Lənkəran və Astarada olduğu kimi talışlardır. Talış mətbəxi çox zəngin, çeşidli olmaqla bərabər, həm də qədim tarixə malikdir. Masallıdakı arxeoloji qazıntılar zamanı eramızdan əvvəl daş və kərpicdən düzəldilmiş mətbəx əşyaları, o cümlədən piyalə, su qabları, səhəng aşkarlanıb.
    Masallı regionunda düyüdən azı 20 növ yemək, o cümlədən paxla plov, lobya plov, turşulu aş, ayran aşı (habelə dovğa) hazırlanır. Talış mətbəxi 23 cür ət xörəyi, 9 növ balıq yeməyi, 8 cür sıyıq, 5 cür qayğanaq, meyvələrdən 28 növ yemək, sırdaq növləri (məsələn, badımcan sırdağı) və digər yeməklərlə tanınır. Burada lərgə və mərci xörəkləri də geniş yayılıb. Lakin talış mətbəxinin ən məşhur yeməyi ləvəngidir: içi qoz-fındıq, soğan, sumaxla doldurulmuş toyuq və ya balıq yalnız Masallıda təndirdə bişirilir. Ləvəngi bütün Azərbaycanda hazırlansa da, pitini Şəkidə, skanı Qusarda, ləvəngini isə Masallıda və Lənkəranda dadmaq lazımdır.
    Masallıda şirniyyatın da öz yeri var. Məsələn, desert üçün burada tez-tez lökü hazırlanır. Yemək rasionu ilin fəslindən asılı olaraq dəyişir. Məsələn, may ayında bu yerlərdə paxlalı və təzə doğranmış yağlı şüyüdplov yeyilir. Yazda, həmçinin müxtəlif salatlar olur. Bundan başqa, burada gözlənilməz təzadları sevirlər. Məsələn, hisə verilmiş balıq süfrəyə plov və ya şirin qarpızla qoyula bilər.
    Paytaxt bazarlarında, habelə Rusiya ilə qonşu şəhərlərdə Masallı göyərtisi məşhurdur. Rayonda gəzərkən bir çox həyət darvazalarının qarşısında göyərti satıldığını görmək olar. Masallı mətbəxinin mühüm atributlarından biri qırmızı şalğam və qırmızı baş soğandır. Bu soğan acı olsa da, dadlıdır. Yayda onu yığır, qurudub qışa saxlayırlar.
    Maraqlıdır ki, bu və ya digər milli yemək növünü rayonda istənilən restoran və kafedə sifariş etmək olar. Ona görə də bu yerlərə gəlsəniz, fürsəti qaçırmayın və özünüzə yemək sarıdan korluq verməyin.AZƏRTAC.
     

    шаблоны для dle 11.2
    DİGƏR XƏBƏRLƏR
    XƏBƏR LENTİ
    1. 21:54 Masallı RİH Başçısı 12.06.2024-cü il tarixdə Mahmudavar ərazisinin sakinləri ilə görüşdü
    2. 21:51 Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin Başçısı cənab Araz Əhmədov fermer təsərrüfatlarına yerində baxış keçirib
    3. 20:11 Azərbaycan Prezidentinə yazırlar
    4. 19:47 Regionda  strateji əhəmiyyətə malik olan iki dövlət
    5. 11:00 Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin Qazılar Şurası Qurban bayramı ilə bağlı fətva verib
    6. 23:30 Azərbaycan-Misir əlaqələrininntarixinə qısa baxış
    7. 17:17 Bir çox abituriyentin arzusu Qarabağ Universitetində oxumaqdır
    8. 17:13 Müzəffər xalqın qurtuluşunun banisi və onun layiqli davamçısı
    9. 10:11 Prezident İlham Əliyevi TÜRKPA-nın növbəti plenar iclasının iştirakçılarının qəbul etmişdir
    10. 21:30 Türk ailəsinin inkişafı birliyimizdir
    11. 23:30 Türk ailəsi inkişaf edir, birliyimiz möhkəmlənir
    12. 12:18 “Fitrətimizdədir vətənpərvərlik” kitabının təqdimatı – MASALLIDA
    13. 12:04 Bu gün enerji təhlükəsizliyi milli təhlükəsizliyin ayrılmaz hissəsidir
    14. 12:00 Rayon rəhbərinin 07 iyun 2024-cü il tarixdə növbəti vətəndaş qəbulu
    15. 22:30 “Masdar” şirkətinin Azərbaycana sərmayə qoyması çox təqdiredici bir haldır
    16. 23:30 Biz qaz və neft sərvətlərini müxtəlif vasitələrlə cəmiyyətə yönəltmişik
    17. 13:00 Masallı RİH Başçısı 05.06.2024-cü il tarixdə Qəriblər ərazisinin sakinləri ilə görüşdü
    18. 09:05 Azərbaycan Prezidentinə yazırlar
    19. 16:05 Milli Qurtuluş günü Azərbaycan dövlətçiliyinin xilas günüdür- MASALLIDA TƏDBİR
    20. 14:00 Masallıda kartofçuluqla bağlı müşavirə
    21. 13:30 Masallı rayonunun icra başçısı Çaxırlı kəndində kümçülərlə görüşüb
    22. 15:58 YENİ KİTABLAR
    23. 11:11 Masallıda “1 İyun Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü” körpələr təbrik edildi
    24. 10:59 Masallı rayonu üzrə uşaqların statistikası
    25. 23:30 Rayon rəhbərinin 31 may 2024-cü il tarixdə növbəti vətəndaş qəbulu
    26. 13:30 Masallıda Xalq artisti Qabil Quliyevlə görüş keçirilib
    27. 18:43 Masallı rayon Ağsaqqallar Şurasının illik hesabat yığıncağı
    28. 18:14 Masallıda “Masallı Folklor Örnəkləri” kitabının 3-cü cildinin təqdimat mərasimi
    29. 22:30 Masallıda elektrik təsərrüfatının SİP kabelləşməsi davam etdirilir
    30. 16:07 Masallıda 2024-cü ilin iyun ayına olan səyyar görüş - qəbulları barədə
    31. 12:19 28 may Müstəqillik günü
    32. 23:30 Masallıda GPON texnologiyası əsasında fiber-optik şəbəkə yaradılır
    33. 20:30 Şərqdə və müsəlman aləmində ilk demokratik dövlət
    34. 20:22 Masallıda “Güclü cəmiyyətin zərif simaları” layihəsi çərçivəsində görüş
    35. 20:17 Masallıda “Dünyamızı qoruyaq” mövzusunda dəyirmi masa
    36. 20:12 Masallıda 28 May Müstəqillik Günü münasibətilə konsert proqramı
    37. 16:23 Azərbaycanın belə mötəbər beynəlxalq tədbirlərə ev sahibliyi etməsi təbiidir
    38. 15:07 Prezident İlham Əliyev və Tacikistan Respublikasının Prezidenti Emoməli Rəhmanov mətbuata bəyanat veriblər
    39. 09:30 Məmməd Kazım – 90 Hünər qalası
    40. 22:30 Xalqımızın tarixində və taleyində mühüm hadisə-Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti
    «    İyun 2024    »
    BeÇaÇCaCŞB
     12
    3456789
    10111213141516
    17181920212223
    24252627282930
    DÜNYA XƏBƏRLƏRİ