• Masallıda çox zəhmətkeş, vətənpərvər, həqiqi Azərbaycan vətəndaşları yaşayır...
  • Heydər Əliyev
  • RU
  • EN
  • » » Vərəm sağalan xəstəlikdir

    Vərəm sağalan xəstəlikdir

    Həkim məsləhəti
     
                                                 Vərəm sağalan xəstəlikdir

    Vərəm insanın müxtəlif orqan və toxumalrını zədələyə bilən infeksion xəstəlikdir. Bu xəstəliklə hər bir insan hava-damcı və çirklənmiş torpaqdan hava-toz yolu ilə, söhbət etdikdə, mikrobakteriyalar ifraz edən xəstə ilə uzun müddət bir yerdə olduqda və s. hallarda yoluxa bilər. Ağ ciyər vərəmi xəstələri asqırdıqda, öskürdükdə və tüpürdükdə havaya vərəm bakteriyaları atmış olurlar. İnsanın bu xəstəliyə yoluxması üçün yalnız az miqdarda bu bakteriyaları udması kifayətdir.
    Hər yoluxma da xəstəliklə nəticələnmir. Bir çox insanlarda vərəm çöpləri Qon ocaqları şəklində illərlə qalıb xəstəlik törətməyə bilər. Ancaq uzun müddət yaxşı qidalanmadıqda, gün işığının yaxşı düşmədiyi, rütubətli, pis havalandırılan yerlərdə yaşadıqda “yatmış” vərəm çöpləri aktivləşir və xəstəlik törədir. Bölgəmizdə vərəmin müəyyən səviyyədə olmasının səbəbi subtropik iqlim şəraiti, əhalinin sıxlığı, əsasən yeniyetmə və gənclərin vaxtında həkimə müraciət etməməsilə əlaqədardır.
    Hər il bu xəstəliyə tutulan 9 milyon xəstənin 3 milyonu müalicə olunmur. 22 milyon insanın həyatı “Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının” vərəmlə mübarizədə istifadə etdiyi strategiya sayəsində xilas olunub. 
    Vərəmin oyadıcısı olan bakteriya (Mycobacterium tuberculosis) əsasən ağciyəri sarsıdır. Vərəmin qarşısını almaq və müalicə etmək mümkündür.
    Dünya əhalisinin 1/3 hissəsi residir vərəm xəstəsidir. İmmun sistemi zəif olan, tütün qəbul edən, az qidalanan və şəkər xəstəsi olan insanlar daha çox təhlükəyə məruz qalırlar. Vərəm xəstəliyinə tutulan insanların 20 % -i siqaret çəkənlərdir.
    Öskürək, gecələr tərləmə, çəkinin azalması və s. kimi əlamətləri olan aktiv vərəm xəstəsində ilk müddət bu kimi əlamətlə özünü zəif göstərir. Bu insanların həkimə müraciətini uzadıb, bu zaman ərzində bir çox insanı yoluxdurması deməkdir. Vərəm xəstəsi, sıx təmasda olduğu bütün insanları yoluxdura bilər. Lazımi müalicənin tətbiq olunmaması halında bu xəstələrin 2/3 hissəsi olümə məruz qalır.
    İnsanlar bilməlidir ki, vərəm sağalmaz xəstəlik deyildir. Ötən əsrin ortalarına kimi vərəmdən kütləvi ölüm hadisələri baş verirdi. Lakin 1945-ci ildən sonra streptomeshim (1,0) kəşf edildi, vərəm sağalan xəstəliklər sırasına daxil oldu. Elə zənn etməyin ki, xəstəliyə yoluxmuş adamlar müalicə alsalar belə onlarla ünsiyyətdə olmaq təhlükəlidir. Vərəm o zaman qorxulu olur ki, müalicə olunmur. Erkən aşkarlanıb müalicə olunan xəstələr ətrafdakılar üçün təhlükə yaratmır. Onlar xəstəxanadan evə vərəm qapalı formaya keçəndən, yoluxuculuq qabiliyyətini itirəndən sonra buraxılırlar. Dispanser qeydiyyatında olduğundan xəstələr mütəmadi olaraq həkim müayinəsindən keçirlər. Xəsətələrin ailə üzvləri də Masallı ACXX-yə dəvət olunur və onlara vərəm olmadığı halda belə profilaktik məqsədilə izoniarid (0,3) həbləri verilir. Bir şeyi unutmaq olmaz ki, vərəmin müalicəsi uzunmüddətlidir, yəni vərəmin ən məhdud forması olan xəstə minimum 6-8 ay fasiləsiz müalicə edilməlidir.
      Vərəmlə mübarizə ilkin mərhələdə doğum şöbələrində körpələrə aparılan BSJ peyvəndlərindən başlanır. Bu iş rayonumuzda qənaətbəxş təşkil edilir. Poliklinika və məktəblərdə vərəmin erkən aşkarlanması məqsədilə vaxtaşırı Mantu sınağı qoyulur. Bir çox şagirdlər və valideynlər elə bilir ki, Mantunun yeri qızarıbsa deməli uşaq xəstədir. Lakin, vərəmin olduğuna tək qızartı yox, iynənin yerində əmələ gələn bərkləşmənin ölçüsü şübhə yaradır. Ona görə həkim sınaqdan əvvəl şagirdlərə başa salmalıdır ki, Mantunun yeri qızara bilər və hər qızartı xəstəlik əlaməti deyil.
    İlk dəfə vərəm diaqnozu eşidən xəstə panikaya düşür, dərin psixoloji sarsıntı keçiririr. Ətrafdakıların ona qarşı ikrah hissi keçirdiyindən şübhələnərək camaatdan qaçır, əsəbi və aqressiv olur. Belə vəziyyətin qarşısını almaq üçün ilk növbədə həkim xəstənin etibarını qazanmağa, onun təkcə həkimi yox, həm də yaxın bir adamı olmağa çalışmalı, müalicənin faydasını başa salmalıdır. Bundan başqa həkim pasiyentin ailəsilə söhbət aparmalı və onları xəstəyə mənəvi dəstək olmağa çağırmalıdır.
    Vərəmə yoluxmamaq üçün xəstələrdən qaçmaq yox, sağlam həyat tərzi keçirmək, immuniteti gücləndirmək, vərəm çöplərinin inkişafı üçün əlverişli şərait yaratmamağa çalışmaq lazımdır.

                                                                                                                               Mirrəhim NƏBİYEV,
                                                                                  Masallı Rayon Ağ Ciyər Xəstəlikləri Xəstəxanasının baş həkimi.
     шаблоны для dle 11.2
    DİGƏR XƏBƏRLƏR
    XƏBƏR LENTİ
    1. 14:45 Masallının 11 güləşçisi XXV respublika turnirinin mükafatını qazandı
    2. 14:50 “Ölkəmizi tanıyaq!” — Qax, Şəki, Balakən və Zaqatala məktəbliləri Masallıda
    3. 14:40 Səfərbərlik rəisi Masallıda vətəndaşların qəbulunu keçirib
    4. 09:36 Prezident İlham Əliyev Dünya dini liderlərinin II Sammitinin açılış mərasimində iştirak edib
    5. 19:10 Masallı Polisi tələbələrlə görüş keçirib
    6. 18:48 Oğuz, Qəbələ, İsmayıllı, Kürdəmir və Şamaxı məktəbliləri Masallıda
    7. 19:21 Masallıda çiyələk əkininə başlanılıb
    8. 18:59 Masallıda V Biznes təliminə start verilib
    9. 17:02 Masallı məktəbliləri Qəbələ-Şəki-Zaqatala marşrutu üzrə yola düşüblər
    10. 18:19 Masallıda “Ölkəmizi tanıyaq” tur-aksiya iştirakçıları ilə görüş keçirilib
    11. 19:54 Masallı taekvondoçuları Tbilisidə keçirilən beynəlxal turnirdə 2 qızıl, 1 bürünc medal qazanıblar
    12. 15:43 Masallının Əmirtürbə kəndində şəhid Səfərəli Alışovun adı əbədiləşib
    13. 10:57 Masallı və Cəlilabadda Gənclərin İnkişaf və Karyera Mərkəzinin nümayəndəlikləri fəaliyyətə başlayıb
    14. 20:42 Ədliyyə nazirinin müavini Masallıda vətəndaşları qəbul edib
    15. 15:07 Masallıda Dövlət Bayrağı və Konstitusiya günləri qeyd olundu
    16. 21:24 “Bayrağına canım qurban, Azərbaycan!” – Masallıda tədbir
    17. 13:43 Masallıda yunan-roma güləşi üzrə respublika turniri keçiriləcək
    18. 14:20 Masallı RİH başçısının Masallı şəhər ərazisində səyyar görüş-qəbulu keçirilib
    19. 20:21 Masallıda “Breyn rinq” intellektual bilik yarışı üzrə rayon birinciliyi keçirilib
    20. 20:03 Masallıda tədbir – "Dini radikalizm, narkomaniya və erkən nikahlarla mübarizədə təhsilin rolu"
    21. 22:41 Masallı karateçilərinin növbəti uğuru
    22. 20:17 “Ərkivan” (Masallı) səfərdən qələbə ilə qayıdıb
    23. 20:35 Masallıda MSK-nın regional seminarı keçirilib
    24. 20:12 Masallıda tanınmış jurnalist Həsənağa Əliyevin 70 illik yubileyi keçirilib
    25. 18:07 “İradənlə qalib gəl!” – Masallıda açıq qapı günləri
    26. 21:02 ÖMRÜN 70-Cİ PİLLƏSİNDƏ
    27. 17:46 “Yeni həyat”a abunə olun!
    28. 16:32 Masallı RİH başçısının Qızılağac ərazisində səyyar görüş-qəbulu
    29. 16:21 MASALLIDA GƏNCLƏR DÜŞƏRGƏSİ BAŞA ÇATIB
    30. 17:35 Masallıda narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyyəsinə qarşı mübarizəyə dair tədbir
    31. 17:31 Masallıda FHN-nin mülki müdafiə məşqi keçirilib
    32. 08:51 Masallı RİH başçısının Boradigah ərazisində səyyar görüş-qəbulu
    33. 09:57 Prezident İlham Əliyev bir neçə ölkənin Azərbaycanda yeni təyin olunmuş səfirinin etimadnaməsini qəbul edib
    34. 08:57 Masallıda “İdeya dolu gənclik” mövzusunda təlim keçirilib
    35. 08:51 Masallının təsərrüfat xəbərləri
    36. 08:36 Masallı karateçiləri ölkə birinciliyində 3 medal qazanıb
    37. 08:40 "Heydər Əliyev və neft strategiyası"
    38. 08:39 Masallıda “Məntiq-2019” intellektual bilik yarışı keçirilib
    39. 08:33 “Əsrin müqaviləsi”nin imzalanmasının 25 illiyi və Neftçilər günü
    40. 11:08 Masallıda gənc müəllimlərlə görüş
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
      Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası   Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada Ətraflı oxu
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
      Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası   Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada Ətraflı oxu
    Masallı turizm mərkəzinə çevrilir
    Masallı turizm mərkəzinə çevrilir
     Masallı turizm mərkəzinə çevrilir İstisuda müalicəvi turizm şəhərciyinin salınması təkcə rayonu yox, bölgəni böyük mərkəzə Ətraflı oxu
    Bütün xəbərlər
    «    Noyabr 2019    »
    BeÇaÇCaCŞB
     123
    45678910
    11121314151617
    18192021222324
    252627282930 
    DÜNYA XƏBƏRLƏRİ