• Masallıda çox zəhmətkeş, vətənpərvər, həqiqi Azərbaycan vətəndaşları yaşayır...
  • Heydər Əliyev
  • RU
  • EN
  • » » Subtropik meyvə bitkilərinin becərilməsi

    Subtropik meyvə bitkilərinin becərilməsi

    Subtropik meyvə bitkilərinin becərilməsi


     Subtropik meyvə bitkiləri yer kürəsinin müxtəlif torpaq-iqlim şəraitində törəyib formalaşmış və uyğun iqlim-torpaq şəraitində yayılmış, yaxud tamam yeni bir regionda təkrar formalaşma keçmiş subtropik bitkilər xarici mühit şəraitinə xüsusi tələbləri ilə fərqlənirlər. Subtropik meyvə bitkilərinin əksəri, yalnız subtropik zonalarda, əmtəə xarakterli bitki kimi becərilir. Subtropik meyvə bitkilərindən bir qrupu (xirnik, nar, incir, innab, azimina) qışda yarpaqlarını tökən bitkilərdir. Digərləri isə (zeytun, feyxoa, dəfnə albalı, yapon əzgili) qışda yarpaqlarını tökmürlər və buna görə də «həmişəyaşıl» bitkilər adlanırlar.Subtropik meyvə bitkiləri geniş areala malikdir. Bu qrupun bəzi nümayəndələri (innab, Qafqaz xirniyi, Virgin xirniyi və s.) subtropik bölgə sərhədlərindən xeyli kənarda da becərilə bilir. Subtropik meyvə bitkilərinin əksəriyyəti istiyə və quraqlığa davamlıdırlar.

    Subtropik meyvə bitkiləri qrupuna xirnik, nar, əncir, innab, zeytun, feyxoa, yapon əzgili aiddir.
     Şərq xirniyi: Ölkəmizdə bu növlərdən az və ya çox miqdarda dördü - Qafqaz xirniyi, Virgin xirniyi, Şərq xirniyi və Çin xirniyi becərilir. 
    Bağın salınması: Düzbucaqlı əkin sxemində xirnik bağı üçün qida sahəsi sortdan, relyefdən, torpağın münbitlik səviyyəsindən asılı olaraq 8x5 m, 8x4 m, 6x5 m, 6x4 m, sıxlaşdırılmış sxemdə isə 6x3, 6x2, 5x3 m verilə bilər.
     Nar: Nar, öz fəsiləsinə aid olub, 500-dən artıq sortu məlumdur. Respublikamızda geniş yayılmış və böyük təsərrüfat əhəmiyyəti kəsb edənlərdən Azərbaycan gülöyşəsi, Qırmızı-qabıq, Nazikqabıq, Şah nar, Vir №-1sortlarını qed etmək olar.
     Artırılması. Nar bir qayda olaraq odunlaşmış çiliklərlə artırılır. 
    Bağın salınması. Nar bağı üçün səthi hamar və yaxud bir qədər meyilli (7-8° qədər), küləklərdən mühafizəli, yaxşı rütubətlənmiş və qalın şum qatlı ərazilər seçilir. tinglər 5x5 m, 5x4 m, 6x3 m qida sahəsi ilə əkilir. 


        Əncir, Tut fəsiləsinə aiddir. 
    Sortları. Əncirin sortları çoxdur, ölkəmizdə rayonlaşdırılmış yerli və gəlmə sortlardan Buzov burnu, Gəncə sarı ənciri, Abşeron sarı ənciri , Azəri, Xəzəri, Kadota Kalimirna və s-dir.
    Bağın salınması. 
    Əncir bağı salmaq üçün nisbətən düz, küləkdən mülıafizəli,günəşlə yaxşı təmin olunan sahələr seçilir .Qida sahəsi ekoloji şəraitdən, sort xüsusiyyətindən və torpağın tipindən asılı olaraq 6x4 m, 8x6 m, qışı sərt keçən rayonlarda isə 4x3 m və 5x4 m verilir.
    Əncir payızda və yazda əkilir. 
     İnnab: İnnab- Murdarça fəsiləsinə aid olub, 50-dən artıq növü birləşdirir. 

    Sortları. İnnabın 600-ə qədər sortu vardır. Bundan 400-dən çoxu Çində becərilir. Respublikamızda innabın seleksiya işinin nəticəsi kimi bir neçə yerli sortu yaradılmış və onlardan 3 sort (Nəsimi, Azəri, Xəzəri) rayonlaşdırılmışdır. Respublikamızın şəraiti üçün əlverişli Azərbaycan, Şirvan, Tayan-tszao, Xurmayı , Azəri, Xəzəri, Nəsimi sortlarıdır. 
    Bağın salınması. İnnab bağı salmaq üçün Günəş şüaları ilə yaxşı təmin olunmuş düzən sahələr, dağətəyi zonalarda cənub və cənub-qərb yamaclar seçilir. Əsasən düzbucaqlı və kvadrat əkin sxemlərindən istifadə edərək bitkilərə qida sahəsi 6x6 m, 6x5 m, 5x5 m verilir. 
     
    Zeytun öz fəsiləsinə aiddir, 80-dən çox növü məlumdur.  


    Sortları. Zeytunun keçmiş SSRİ-də yaradılmış və xaricdən gətirilmiş 100-dən çox sortu vardır. Azərbaycanda 15-ə yaxın yeni seleksiya sortları yaradılmış, onlardan 5 sort (Azərbaycan, Şirin zeytun, Buzovna, Ağababa və El zeytunu rayonlaşdırılmışdır. Bunlardan Azərbaycanda daha geniş becərilən sortlar aşağıdakılardır:
    Azərbaycan, Şirin zeytun (Bakı-17), Buzovna, Nikitskiy NQ, Tiflis, Askolyano, Santa. 
    Qeyd olunanlardan başqa zeytunun Krımski 172, Çəmbərəkənd, Dalma, Moizanillo, Aqostino Sevilyano və s. sortları da respublikamızda becərilir.
    Bağın salınması və qulluq. Zeytun bağı 2-3 illik tinglərlə salınır. Bağ saldıqda sortların seçilməsinə xüsusi fıkir verilir. Zeytun üçün sort xüsusiyyətindən, çətir formasından, əkin sxemindən və s. asılı olaraq qida sahəsi 10x10 m, 10x8 m, 8x6 m, 6x6 m verilə bilər. Əkin üçün sahənin hazırlanması, və əkin, digər meyvə bitkilərində olduğu kimidir. Əkin payızda (sentyabr, oktyabr) və yazda (mart-aprel) aparıla bilər. 

        Feyxoa: Mədəni feyxoa həmişə yaşıl ,çoxillik kol bitkisidir.
    Sortları: Feyxoa bitkisinin müxtəlif sort və formaları vardır. Bunlardan bəziləri aşağıda verilmişdir:
    Nikitski, Ananas, Astra, Krupnoplodnıy, Anaseuli №1 və s.
     
    Bağın salınması.
     Əkiləcək bitkilərin qida sahəsi feyxoanın sortundan və torpaq şəraitindən asılı olaraq 3x3 m, 3x4 m, 4x4 m olur.
    Subtropik meyvə bitkilərinin zərərverici və xəstəlikləri və onlara qarşı mübarizə tədbirləri:
    Subtropik meyvə bitkilərinin əsas xəstəlikləri- Hommoz, malsekko (infeksion quruma), antraknoz,his xəstəliyi, askoxitoz və s. göstəmək olar. Mübarizə məqsədi ilə - 0,2%-ıi amtio, 0,2%-li karbofos, antrakol və ya bunların əvəz edicisi kimi yeni preparatlardan istifadə edilir. 
    Subtropik meyvə bitkilərinin əsas ziyanvericiləri- Qalxanlı yastıca, unluca, mənənələr, ilbizlər və s. qarşı mübarizədə poliqor, prineks, dnok və yaxud onları əvəz edən yeni preparatlardan istifadə etmək olar.
      
     
    шаблоны для dle 11.2
    DİGƏR XƏBƏRLƏR
    XƏBƏR LENTİ
    1. 19:31 Masallı RİH başçısı onlayn müşavirə keçirib
    2. 19:29 Masallıda vətəndaşların növbəti videoqəbulu keçirilib
    3. 19:05 Masallı RİH başçısının vətəndaşlarla onlayn qəbulu
    4. 18:42 Masallıda vətəndaşların virtual qəbulu davam edir
    5. 12:10 Masallı məktəblisi “Virtual əlaçı” bilik yarışmasının qalibi oldu
    6. 12:07 Masallı Rayon İcra Hakimiyyəti başçısı vətəndaşların növbəti onlayn qəbulunu keçirdi
    7. 21:19 Masallıda icra hakimiyyəti başçısının məhsul yığan əməkçilərlə görüşü
    8. 11:07 Prezident İlham Əliyev Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin şərəfinə ucaldılmış abidəni ziyarət edib
    9. 16:36 Türkiyə Respublikasının Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İlham Əliyevə telefonla zəng edib
    10. 15:01 Masallı Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının bayram təbriki
    11. 20:01 Masallıda mobil qrupların fəaliyyəti davam etdirilir
    12. 18:47 Masallıda RİH başçısı tərəfindən vətəndaşların növbəti videoqəbulu
    13. 17:43 Prezident İlham Əliyev Ramazan bayramı münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik edib
    14. 20:16 Dövlət-vətəndaş həmrəyliyinə töhfə: kölgədən işığa doğru
    15. 18:33 Masallıda vətəndaşların videoformatda qəbulu davam edir
    16. 18:24 Masallıda “Rəsm və əl işləri” müsabiqələrinin qalibləri mükafatlandırılıb
    17. 18:04 Masallıda vətəndaşların onlayn qəbulu davam edir
    18. 18:08 Masallıda vətəndaşların onlayn qəbulu ənənə halını alıb
    19. 10:04 Masallıda kompyuter oyunu üzrə onlayn qaydada rayon birinciliyi keçirilib
    20. 09:48 Masallıda 38 min əhalinin istifadə etdiyi yol yenidən qurulub
    21. 22:48 Rusiya Federasiyasının Prezidenti Vladimir Putin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevə telefonla zəng edib
    22. 20:03 Masallı rayonunda dövlət qurumları və könüllü təşkilatlar əlaqələndirilmiş şəkildə fəaliyyət göstərir
    23. 19:24 Masallıda vətəndaşların növbəti onlayn qəbulu
    24. 12:20 18 may Beynəlxalq Muzeylər günüdür
    25. 11:43 Masallıda kümçülərə 125 qutu ipəkqurdu toxumu paylanılıb
    26. 18:53 Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı yaz-tarla işlərinin gedişi ilə tanış olub
    27. 18:31 Masallı məktəbliləri “Virtual əlaçı” bilik yarışmasının qalibidir
    28. 18:21 Masallı rayon İcra hakimiyyəti başçısı vətəndaşların növbəti onlayn qəbulunu keçirdi
    29. 18:16 Kənd qadınlarının koronavirusla mübarizəyə sosial dəstək aksiyaları
    30. 17:08 YAP Masallı rayon təşkilatı konfrans keçirib
    31. 21:15 Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vətəndaşların növbəti onlayn qəbulunu keçirdi
    32. 18:30 Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı onlayn müşavirə keçirdi
    33. 14:18 “Vətənimizə virtual səyahət” - MASALLI
    34. 14:10 Masallı Rayon Mərkəzi Kitabxanası oxuculara onlayn xidmət göstərir
    35. 19:51 Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısının növbəti onlayn qəbulu
    36. 20:08 Masallı rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vətəndaşları onlayn qəbul edib
    37. 12:07 Qoşulmama Hərəkatının Təmas Qrupunun Zirvə görüşü bir daha ölkəmizə və Prezidentimizə olan inamın, etibarın və etimadın göstəricisidir
    38. 12:00 Vəzifəli şəxslərin qanunazidd hərəkətlərinin qarşısının alınması və vətəndaş-məmur münasibətlərinin daha sağlam prinsiplər üzərində qurulması ilə bağlı qabaqlayıcı tədbirlər davam etdirilir
    39. 11:57 Masallıda gənc kadrların işlə təmin olunması daim diqqət mərkəzində saxlanılır
    40. 11:00 Masallı məktəblisi respublika müsabiqəsinin mükafatçısıdır
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
      Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası   Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada Ətraflı oxu
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
    Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası
      Azərbaycana dadlı səyahət: Şamaxı, Qusar və Masallı kulinariyası   Azərbaycanlılar ağızlarının dadını bilirlər. Özü də burada Ətraflı oxu
    Masallı turizm mərkəzinə çevrilir
    Masallı turizm mərkəzinə çevrilir
     Masallı turizm mərkəzinə çevrilir İstisuda müalicəvi turizm şəhərciyinin salınması təkcə rayonu yox, bölgəni böyük mərkəzə Ətraflı oxu
    Bütün xəbərlər
    «    İyun 2020    »
    BeÇaÇCaCŞB
    1234567
    891011121314
    15161718192021
    22232425262728
    2930 
    DÜNYA XƏBƏRLƏRİ